W cyfrowym świecie dostępność przestała być dodatkiem. Od 28 czerwca 2025 roku obowiązuje Polski Akt o Dostępności, czyli ustawa wdrażająca do polskiego prawa Europejski Akt o Dostępności. Dotyczy ona określonych produktów i usług, w tym usług handlu elektronicznego.
Dla wielu firm oznacza to konieczność znacznie poważniejszego podejścia do dostępności stron internetowych, aplikacji i procesów cyfrowych. Ustawa przewiduje również wyłączenia i okresy przejściowe, dlatego zakres obowiązków zawsze trzeba oceniać w odniesieniu do konkretnego przedsiębiorstwa, produktu lub usługi.
Dostępność cyfrowa nie zaczyna się jednak od przepisów. Zaczyna się od sprawdzenia, czy z serwisu rzeczywiście mogą wygodnie korzystać osoby o różnych potrzebach i możliwościach.
Dostępność się opłaca!
W przypadku cyfrowej dostępności etyczne podejście idzie w parze z biznesowym. Problemy ze wzrokiem, słuchem, sprawnością motoryczną czy percepcją mogą wpływać na sposób korzystania z internetu. Dotyczy to nie tylko osób z niepełnosprawnościami, ale również osób starszych czy użytkowników znajdujących się w czasowo trudniejszych warunkach.
Brak odpowiednich rozwiązań może więc utrudniać wykonanie bardzo podstawowych działań: znalezienie produktu, przeczytanie informacji, obsługę formularza, zalogowanie się czy dokonanie zakupu.
Dostępny serwis oznacza większą grupę osób, które mogą z niego skutecznie korzystać. W świecie e-commerce i usług cyfrowych jest to również bardzo konkretny argument biznesowy.
WCAG – fundament dostępnego internetu
Web Content Accessibility Guidelines to międzynarodowy standard opisujący, jak projektować i tworzyć bardziej dostępne treści oraz rozwiązania cyfrowe.
WCAG 2.2 obejmuje 13 wytycznych uporządkowanych wokół czterech głównych zasad: postrzegalności, funkcjonalności, zrozumiałości i solidności. Kryteria sukcesu są przypisane do poziomów A, AA i AAA.
W praktyce oznacza to między innymi właściwy kontrast, możliwość obsługi serwisu klawiaturą, poprawną strukturę treści, zrozumiałe formularze, odpowiednie opisy alternatywne grafik czy prawidłowe działanie elementów interaktywnych.
Szerzej o samych zasadach WCAG piszemy tutaj:
Dla właściciela serwisu znacznie trudniejsze od poznania samych zasad jest jednak ustalenie, które bariery rzeczywiście występują w jego produkcie i co konkretnie trzeba poprawić. Tu zaczyna się rola audytu.
Pierwszy krok do dostępnego serwisu
GoldenGrid wspiera klientów w budowaniu dostępności cyfrowej ich serwisów i produktów. W przypadku istniejącej strony pracę zaczynamy od audytu, który pozwala rzetelnie ocenić jej aktualny stan.
Nie zawsze trzeba analizować osobno każdą podstronę rozbudowanego serwisu. W audycie dobieramy reprezentatywne widoki i procesy tak, aby obejmowały kluczowe moduły, komponenty i funkcjonalności.
Mogą to być na przykład:
- strona główna;
- listing i karta produktu;
- wyszukiwarka;
- formularze;
- logowanie;
- koszyk i proces zakupowy;
- nawigacja;
- treści redakcyjne;
- charakterystyczne elementy interaktywne.
Pracujemy metodą analizy eksperckiej wspieranej narzędziami do badania dostępności. Automatyczne testy pomagają znaleźć część problemów, ale nie zastępują sprawdzenia sposobu działania serwisu przez specjalistę.
Dzięki temu można zdiagnozować bariery – od niewłaściwych kontrastów, przez błędy w opisach alternatywnych i strukturze treści, po problemy z obsługą klawiaturą czy formularzami.
Co daje audyt WCAG?
Sam raport z listą błędów nie rozwiązuje problemu. Audyt powinien przede wszystkim wskazać, co trzeba zmienić i gdzie znajduje się źródło problemu.
Wyniki pozwalają uporządkować problemy i określić, które z nich dotyczą:
- projektu UX/UI;
- kodu i sposobu działania komponentów;
- struktury treści;
- formularzy i komunikatów;
- nawigacji;
- materiałów graficznych;
- sposobu zarządzania treścią.
Dzięki temu klient nie dostaje ogólnej informacji „serwis nie spełnia WCAG”, tylko materiał, który można przełożyć na konkretne zadania dla zespołu.
Wdrożenie dostępności z GoldenGrid
Audyt jest fundamentem dalszej pracy nad dostępnym serwisem WWW. Na etapie wdrażania przygotowujemy szczegółowe zalecenia, które mogą zostać wykorzystane przez różne osoby pracujące nad produktem.
Developerzy mogą otrzymać rekomendacje dotyczące między innymi struktury kodu, semantyki elementów, obsługi klawiaturą czy prawidłowego stosowania atrybutów ARIA.
Designerzy pracują nad kontrastami, typografią, stanami elementów interaktywnych, fokusem czy sposobem komunikowania informacji w interfejsie.
Osoby zarządzające treścią mogą potrzebować zmian w hierarchii nagłówków, opisach alternatywnych, linkach, nazwach przycisków czy sposobie przygotowywania materiałów publikowanych w serwisie.
Dostępność rzadko jest więc zadaniem jednego specjalisty. W praktyce łączy UX/UI, development i content.
Audyt nie powinien być jednorazową akcją
Naprawienie błędów znalezionych podczas audytu jest ważnym etapem, ale nie oznacza, że serwis pozostanie dostępny już zawsze.
Pojawiają się nowe treści, podstrony, komponenty i funkcjonalności. Zmienia się także sam produkt. Dlatego dostępność warto uwzględnić w procesie dalszego rozwoju serwisu, a nie traktować wyłącznie jako działania wykonywanego przed audytem lub wdrożeniem.
Dobrą praktyką jest również ponowne sprawdzenie elementów po wprowadzeniu rekomendowanych zmian. Pozwala to potwierdzić, że problem został rzeczywiście rozwiązany i że poprawka nie stworzyła kolejnej bariery.
Dla kogo opracowaliśmy audyt WCAG?
Z audytów dostępności cyfrowej przygotowywanych przez GoldenGrid korzystały firmy i instytucje reprezentujące różne branże – od samorządów po bankowość i przemysł.
Pracowaliśmy w tym obszarze między innymi dla Miasta Stołecznego Warszawy, Amiki, Citi, Alior Banku oraz Pekao TFI. Różna skala i charakter tych projektów pokazują, że dostępność trzeba zawsze analizować w kontekście konkretnego produktu, jego użytkowników i funkcjonalności.
Nie chodzi o mechaniczne odhaczanie listy kryteriów. Celem jest stworzenie serwisu, z którego większa liczba osób może rzeczywiście korzystać.
Więcej o projektowaniu dostępnych serwisów WWW, UX/UI i produktów cyfrowych przez GoldenGrid:
https://blog.goldensubmarine.com/agencja-ux-ui-serwisy-www
